Kosmos i mikroświat – Nagrody Nobla przyznane
Królewska Szwedzka Akademia Nauk ogłosiła nazwiska laureatów Nagrody Nobla w dziedzinie fizyki oraz chemii za 2026 rok. Tegoroczne wyróżnienia, których wartość z racji 125. rocznicy przyznania pierwszych nagród wzrosła do rekordowych 12 milionów koron szwedzkich, trafiły do badaczy przesuwających granice naszej wiedzy o kosmosie oraz asymetrii cząsteczek organicznych.
BREAKING NEWS
The Royal Swedish Academy of Sciences has decided to award the 2026 #NobelPrize in Physics to Francis Halzen “for decisive contributions to the IceCube Neutrino Observatory and the discovery of high-energy neutrinos of astrophysical origin.” https://t.co/UcPBWk0RiK— The Nobel Prize (@NobelPrize) October 6, 2026
Fizyka: Lodowy detektor na Antarktydzie i kosmiczne neutrina
Nagrodę Nobla w dziedzinie fizyki za 2026 rok otrzymał Francis Halzen. Komitet Noblowski docenił jego kluczowy, pionierski wkład w budowę i rozwój detektora IceCube Neutrino Observatory – gigantycznego teleskopu zamrożonego głęboko w lodach Antarktydy.
Wyróżnienie przyznano za epokowe odkrycie neutrin wysokich energii pochodzenia astrofizycznego. Badania te otworzyły zupełnie nowy rozdział w astronomii, pozwalając na obserwację procesów o najwyższej energii we Wszechświecie przy użyciu nieuchwytnych dotąd cząstek elementarnych.
BREAKING NEWS
The Royal Swedish Academy of Sciences has decided to award the 2026 #NobelPrize in Chemistry to Henri B. Kagan and Kenso Soai “for the discovery of non-linear effects and autocatalysis in asymmetric organic synthesis.” https://t.co/nH090ql1Xc— The Nobel Prize (@NobelPrize) October 7, 2026
Chemia: Asymetryczna synteza i sekrety nieliniowości
Laureatami Nagrody Nobla w dziedzinie chemii za 2026 rok zostali Kenso Soai oraz Henri B. Kagan. Naukowcy zostali uhonorowani za fundamentalne odkrycia w obszarze chemii organicznej.
Komitet wyróżnił badaczy za odkrycie i opisanie efektów nieliniowych oraz zjawiska autokatalizy w asymetrycznej syntezie organicznej. Ich praca naukowa wyjaśnia, w jaki sposób z mieszanin o minimalnej asymetrii mogą powstawać produkty o niemal idealnej czystości enancjomerycznej (tzw. „lewo-” lub „praworęczne” cząsteczki). Odkrycia te mają kluczowe znaczenie nie tylko dla zrozumienia powstania życia na Ziemi, ale również dla przemysłu farmaceutycznego przy precyzyjnym tworzeniu leków.